Een gevel- of systeemsteiger op de bouwplaats moet volgens artikel 7.34 lid 1 Arbobesluit regelmatig worden gecontroleerd door een "ter zake deskundig persoon": in ieder geval vóór ingebruikneming, na iedere wijziging, na een periode van niet-gebruik, na abnormale weersomstandigheden en na elke andere gebeurtenis die de veiligheid kan aantasten. Een vaste termijn noemt de wet niet. Het Volandis A-blad Steigerbouwen gaat in de bouw uit van een inspectie "in de regel minimaal elke 2 weken".
Wat zegt de wet?
Artikel 7.34 lid 1 luidt: "De veiligheid van de constructie van een steiger wordt regelmatig door een ter zake deskundig persoon gecontroleerd doch in ieder geval vóór de ingebruikneming en verder na iedere wijziging in de constructie van de steiger, na iedere periode waarin de steiger niet is gebruikt, na abnormale weersomstandigheden alsmede na iedere andere gebeurtenis waardoor de veiligheid van de constructie van de steiger mogelijk is aangetast."
Artikel 7.34 hoort bij de aanvullende voorschriften voor bouwplaatsen. Buiten de bouwplaats, bijvoorbeeld in de industrie, geldt het niet; dan valt een steiger onder de algemene keuringsplicht van artikel 7.4a. Voor steigers waarop artikel 7.34 wel van toepassing is, gelden de leden 1 tot en met 5 van artikel 7.4a niet. Lid 6 geldt wel: schriftelijke bewijsstukken zijn op de arbeidsplaats aanwezig en worden desgevraagd getoond aan de toezichthouder.
Artikel 7.23b stelt daarnaast eisen aan opbouw en ontwerp:
- Berekening (lid 1): een sterkte- en stabiliteitsberekening is nodig, "tenzij de steiger wordt opgebouwd volgens een algemeen erkende standaardconfiguratie".
- Schema (lid 2): een montage-, demontage- en ombouwschema wordt opgesteld "door een daartoe bevoegde persoon".
- Markering (lid 8): delen die niet gebruiksklaar zijn, worden gemarkeerd en afgebakend.
- Opbouw (lid 9): onder leiding van een bevoegde persoon, met specifiek opgeleide werknemers.
Branche-invulling: A-blad en Richtlijn Steigers
Het A-blad Steigerbouwen (tweede druk 2018) "vormt samen met de Richtlijn Steigers één geheel". Het noemt deze inspectiemomenten:
- bij oplevering;
- in de bouw in de regel minimaal elke 2 weken;
- in de industrie, of waar niets verandert, maximaal 3 maanden tussen twee inspecties;
- na iedere aanpassing;
- na wijziging van omgevingsfactoren, zoals ontgraving of bemaling;
- na weersinvloeden.
Na extreme weersomstandigheden mag pas weer worden gewerkt "na een inspectie". De termijnen van 2 weken en 3 maanden zijn branche-afspraken, geen wettelijke termijnen.
Wie inspecteert?
Volgens het A-blad ligt de verantwoordelijkheid voor de periodieke inspectie bij de gebruiker van de steiger. De inspectie wordt uitgevoerd door een opgeleide inspecteur steigerbouw of een 1e monteur. Voor het monteren zelf geldt volgens het A-blad: "Vanaf 1 januari 2017 moet iedereen die steigers monteert, beschikken over een door de overheid en branche erkend diploma op MBO-niveau, of over een branchecertificaat onder persoonscertificering." De functies zijn hulpmonteur, monteur, 1e monteur, voorman en inspecteur steigerbouw.
Oplevering en steigerkaart
De oplevering gebeurt met een checklist (bijlage 5 van het A-blad). Daarna volgt de overdracht, bijvoorbeeld via een steigerkaartprocedure (scafftag). Zolang de steiger in opbouw is, ontbreekt de kaart en staat op de houder bijvoorbeeld "Niet betreden". De inspectieresultaten en de kaart vormen samen het bewijs dat de steiger is gecontroleerd.
Boetes
Een ontbrekende controle volgens art. 7.34 lid 1 valt in boetecategorie 4 (normbedrag € 3.000, eerst een waarschuwing). Overbelasting van een steiger (lid 2) is een zware overtreding in categorie 6 (€ 9.000) (stand oktober 2026). Voor verrijdbare steigers zie rolsteigers.
Keuring laten uitvoeren
Laat de inspectie doen door iemand met de juiste vakbekwaamheid, zoals een inspecteur steigerbouw, en vraag naar ervaring met het type steiger dat u gebruikt. Spreek vooraf af hoe vaak er wordt geïnspecteerd en hoe de steigerkaart wordt bijgewerkt. Zorg dat de inspectieverslagen op de bouwplaats beschikbaar zijn.