Keukenapparatuur met een stekker, zoals koffiezetters, magnetrons en koelkasten, is een elektrisch arbeidsmiddel zodra de werkgever het aan werknemers ter beschikking stelt. NEN 3140 noemt deze stroomverbruikende toestellen in de voorbeeldlijst, en keurmerk VA-keur kent er een aparte categorie voor: kleine elektrische apparaten (bedrijfs-, huis- en keukenapparatuur). Voor de keuring geldt artikel 7.4a Arbobesluit, met NEN 3140 als gangbare invulling.
Waarom keukenapparatuur risico loopt
In een keuken komen water, warmte en intensief gebruik samen. Apparaten worden nat schoongemaakt, staan dicht bij een spoelbak en worden vaak verplaatst. Een schoonmaakbedrijf hanteert in zijn interne procedure voor apparatuur die in contact komt met water een jaarlijkse keuring, tegen eens in de drie jaar voor ander klein materieel. Dat is een praktijkvoorbeeld, maar het laat zien hoe vocht in de risicobeoordeling meeweegt.
Waar de keurder op let
De keuring bestaat uit een visuele inspectie (behuizing, snoer, stekker, trekontlasting, geen afgesloten koelopeningen) en metingen. Bij een klasse I-apparaat meet de keurder de beschermingsleiding en de isolatieweerstand of lekstroom. Apparaten met een verwarmingselement vragen aandacht: volgens een opleider kent NEN-EN 50699 een aparte grenswaarde voor de isolatieweerstand van zulke toestellen, en het ontwerp van de nieuwe NEN 3140 heeft er een eigen tabel voor (R.2). Welke waarde precies geldt, staat in de actuele norm. Zie lekstroom meten.
Vast aangesloten keukenapparatuur
Grote keukenapparatuur zonder stekker is een grensgeval. NEN 3140 rekent ook vast aangesloten machines tot de arbeidsmiddelen, maar de grens tussen Scope 8 (vaste installatie) en Scope 9 is in de openbare SCIOS-bronnen niet uitgewerkt (stand oktober 2026). Leg in de opdracht vast welke apparaten wel en niet worden meegenomen, zodat niets tussen de Scope 8-inspectie en de arbeidsmiddelenkeuring valt.
Voor de horeca als geheel, zie Scope 9 in de horeca.